Sitsen, modern quilten en AI

Door Christa van Oorsouw

Speciaal voor het sitsenproject ´De Hollandse Tuin 2.0´wordt een serie blogverhalen geschreven door verschillende quilters. Allerlei onderwerpen passeren de revue.

Het kan gaan over geschikte boeken met patronen of juist over één patroon. Er wordt geschreven over praktische tips bij het werken met deze bijzondere stoffen. Allemaal verhalen die je op weg kunnen helpen tijdens het werken aan dit sitsenproject ´De Hollands Tuin 2.0`.

Dit keer beschrijft Christa hoe zij op zoek gaat naar manieren om met de sitsen te werken.

Zoeken op internet

We hebben in de projectgroep voor “De Hollandse tuin” afgesproken om regelmatig een blog te schrijven over het werken met de sitsen. En nu is het mijn beurt. Maar wat weet ik er eigenlijk van? Het is een leuk project maar ook een voortdurende zoektocht. De stofjes zijn mooi, maar hoe combineer ik ze? Welk patroon past bij de bloemetjes en takjes in de stof? Hoe doe ik recht aan de specifieke kenmerken van de stof? Ik moet op ontdekkingstocht. Ik heb al wat dingen geprobeerd, en daar ook van geleerd. Maar vandaag duik ik in de informatie die op internet te vinden is.

En dat valt nog wel tegen. Ik vind informatie over de stoffen, die zegt dat het lastig is om met de sitsen te werken. Ik moet zeggen dat ik dat bij het maken van de proefjes wel mee vond vallen. De stof is wat stugger dan de meeste katoen, maar niet onwerkbaar. Je moet op de richting letten, want de glans oogt anders als je de stof andersom legt. Maar daar helpt het patroon in de stof bij, dat heeft ook een richting.

En voorbeelden van quilts met sitsen zijn er niet zoveel. Ik vind vooral afbeeldingen van oude quilts, vaak one-cloth dekens. En vaak is dan de hele quilt van sitsen gemaakt, en ik heb maar een halve meter. En de opdracht is juist om de sits met andere stoffen te combineren. Al met al vind ik niet veel meer informatie dan wat Jeanne van Bekerom al schreef in haar blog op 3 maart (zie https://www.quiltersgilde.nl/mijn-clam-shell-quilt-van-sits-chintz/). En informatie over moderne quilts met sitsen is al helemaal moeilijk te vinden.

Artificial Intelligence

Ik besluit tot een voor mij ongewone stap: ik ga kijken wat AI me te vertellen heeft. Google helpt al door bij elke zoekopdracht te beginnen met een tekst van AI. Ik begin met de zoekopdracht “moderne quilt met sitsen”. Dat leidt tot een omschrijving van sits en van modern quilting maar zegt weinig over de combinatie. De volgende vraag “Hoe maak ik een moderne quilt met sitsen” geeft het eerder genoemde probleem dat AI er van uit gaat dat er alleen met sitsen wordt gewerkt.

Ik zoek een meer uitgebreide AI op (Chat GPT Nederlands, gratis en zonder de verplichting om een account aan te maken) en vertel hem zo precies mogelijk wat de voorwaarden zijn: ”ik wil een moderne quilt maken van maximaal 80×120 cm met een halve meter sits in combinatie met moderne stoffen”. Naast de ideeën en tips komen ook de afbeeldingen in he vervolg van deze blog uit de koker van chat-GPT.

Volop ideeën

Chat GPT reageert met een enthousiast “Wat een leuk idee!” Ik vind hem meteen sympathiek. En hij snapt ook het spanningsveld voor de moderne quilter als het gaat om deze stoffen: “Modern quilten met sitsen combineert de eeuwenoude traditie van rijk gedecoreerde Indiase stoffen met eigentijds, strakke quiltontwerpen”. En heeft daar ook een tip bij: “Terwijl sitsen van oorsprong vaak in klassieke bloempatronen en “Palempore”-panelen worden gebruikt, passen ze in een moderne context uitstekend als opvallende accentstof in geometrische composities”.

En dat is ook de tip van chat GPT als je een wat grotere quilt wilt maken en de sits dus ‘in de minderheid’ is: zorg voor opvallende accenten gemaakt van de sits en zorg voor contrast met de andere stoffen. Bijvoorbeeld in kleur, maar ik kom ook verschillende keren de tip tegen om naast de sits juist te kiezen voor matte stoffen als contrast, zodat de glans van de sits extra aandacht krijgt. Ook een matte, brede (3-3,5 cm) binding zou hier aan bijdragen, aldus chat GPT.

Andere mogelijkheden om de sits te laten opvallen: verdeel de sits niet over de hele quilt, maar concentreer deze stof bijvoorbeeld in een hoek of in een brede strook over de quilt. Ook dat vestigt meer aandacht op deze stof.

Schuine lijnen

Ik krijg in de antwoorden ook volop opties voor mogelijke patronen. Daarin overheersen diagonale lijnen, bijvoorbeeld diagonale stroken of halfvierkante driehoeken. Als ik specifiek vraag naar “patronen voor een quilt van sitsen in combinatie met moderne stoffen” blijkt dezelfde voorkeur. Waarom is me niet duidelijk. Al zou het wel kunnen dat met name de halfvierkante driehoeken gebaseerd zijn op het feit dat veel oude Hollandse quilts (dus ook sitsen-quilts) met dit blok gemaakt zijn.

Afwerking

Voor het doorquilten adviseert chat GPT big stiching met een dikker garen, omdat dit goed past bij de stevige structuur van sitsen én het moderne karakter benadrukt. Maar dit is wel in tegenspraak met de mening van Jeanne van Bekerom, die in haar blog juist adviseert om dunne naalden en dun garen te gebruiken omdat er in de sits snel gaatjes ontstaan, juist door het dichte weefsel. Ik heb dan toch de neiging om het advies van de mens (met ervaring!) te volgen. Ik zou in ieder geval zeggen: even uitproberen voordat je met het echte werk aan de slag gaat. Zoals dat geldt voor alles wat AI adviseert.

De Hollandse tuin

Ten slotte voeg ik het thema van het sitsenproject toe: de Hollandse tuin. Ik vraag om meerdere voorbeelden (zie linkerfoto hieronder). En als allerlaatste laat ik ook mijn kleurkeuze meetellen: groene sits met paarse stoffen in verschillende tinten. Dat resultaat zie je hieronder rechts.

Tot slot: AI heeft al die tips niet zelf verzonnen. Dus als ik hier ideeën of informatie heb opgenomen die AI van jouw website heeft geplukt, laat het weten. Ik hoor graag alles wat je weet van sitsen om er zo mogelijk een volgende blog mee te vullen, en dan mét bronvermelding.